कात्तिक २, दैलेख – महावु गाउँपालिका-५ कासिकाँधको गडीगाउँमा पुग्दा एउटा वास्तविकता तपाईलाई झस्काउँछ – दशकौँ पुरानो बस्तीमा ज्यान चलाउन गाह्रो भएको देखिन्छ। एक समय जीवन्त रहेको यो गाउँ आज शून्यता ओढ्दै छ। जहाँ मानिसको चहलपहल कहिले एक-अर्कासँग जमघट हुन्थ्यो, अहिले बस्ती सुनसान छ।

फाट्टफुट्ट बचेका ज्येष्ठ नागरिकहरूका अनुहारमा गाउँको विगतको गहिरो पीडा स्पष्ट देख्न सकिन्छ। ७० वर्षीय दानबहादुर रावतको गुनासो: “कसैसँग दुःखसुख साट्न मान्छे नै छैनन्।” गाउँका धेरै घर रित्तिएका छन्, वनमाराले भने बस्तीमा राज गरेको छ।

एक समय यत्रा उत्पादन हुने गाउँबाट यतिखेर मलामी समेत भेट्न कठिन भएको छ। जब गाउँका युवाहरू सहर पसेर रोजगारी खोज्न लागे, तब उनीहरूको परिवार पनि पछिपछि सहर पस्यो। गाउँ बाँझो रह्यो, जहाँ बाँदर र बँदेलले अन्न नष्ट गर्न थाले। जङ्गली जनावरको आतङ्कले बाली खेती गर्न असम्भव बनाएको छ, जसले गर्दा किसानहरू गाउँ छाड्न बाध्य छन्।

महावु गाउँपालिका-५ का वडाध्यक्ष दीपबहादुर शाहीले बसाइँसराइ रोक्न कृषि विकासमा जोड दिन थालेको बताए पनि समस्या जटिल छ। गाउँका केही किसानहरू मात्र अहिले व्यावसायिक खेतीमा लागेका छन्, बाँकी युवा रोजगारीका लागि विदेश र सहर पसेका छन्।

गाउँलेहरूको मुख्य गुनासो भनेको जङ्गली जनावरको नोक्सानी र बसाइँसराइले गाउँलाई रित्तो बनाउँदै लगेको हो।

• RSS