काठमाडौं, असोज २४ ।

तानाशाही शासनविरुद्ध वर्षौं लामो संघर्ष गर्दै भेनेजुएलामा लोकतन्त्र र स्वतन्त्रताको पक्षमा आवाज उठाउँदै आएकी राजनीतिज्ञ मारिया कोरिना मचाडोलाई सन् २०२५ को नोबेल शान्ति पुरस्कार प्रदान गरिएको छ।

नोबेल समितिले शुक्रबार जारी गरेको विज्ञप्तिमा मचाडोलाई "तानाशाहीको भयावहता र निरङ्कुश शक्तिको विरुद्ध न्यायपूर्ण, शान्तिपूर्ण तर दृढ आन्दोलन सञ्चालन गरी जनताको स्वतन्त्रता र अधिकारका लागि गरेको असाधारण योगदानको मान्यतामा" यो पुरस्कार प्रदान गरिएको उल्लेख छ।

समितिका अनुसार मचाडोले केवल भेनेजुएलाको राजनीतिलाई मात्र होइन, विश्वभरका लोकतन्त्रप्रेमीहरूलाई पनि स्वतन्त्रताको लागि उठ्न प्रेरित गरेकी छिन्।

🔹 भेनेजुएलाको लोकतान्त्रिक संघर्षको मुखर आवाज

मारिया कोरिना मचाडो भेनेजुएलाको सत्तारूढ शासनविरुद्ध लामो समयदेखि सशक्त विरोधको प्रतीक मानिन्छिन्। उनले तानाशाही, मानवअधिकार हनन, र आर्थिक पतनका विरुद्ध निरन्तर अभियान चलाउँदै आएकी छिन्।

उनले न्याय, मानव मर्यादा र स्वतन्त्रताको पक्षमा सशक्त आन्दोलन गर्दै लाखौं नागरिकलाई शान्तिपूर्ण प्रतिरोध र नागरिक एकताको बाटो देखाएकी थिइन्।

नोबेल समितिले उनको नेतृत्वलाई "संघर्षको बीचमा पनि आशा नहराउने नागरिक शक्तिको प्रतीक"का रूपमा व्याख्या गरेको छ।

🔹 पुरस्कारसँगै अमेरिकी राष्ट्रपति ट्रम्पको उल्लेख

नोबेल पुरस्कारमा अमेरिकाका पूर्वराष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्प पनि प्रतिस्पर्धी दावेदारका रूपमा रहेका थिए। ट्रम्पले हालै हमास र इजरायलबीच पहिलो चरणको युद्धविराम सम्भव गराउँदै मध्यपूर्वमा शान्ति प्रक्रियाको पहल गरेका थिए।

तर अन्ततः यो वर्षको पुरस्कार मचाडोको पक्षमा रह्यो। समितिका सदस्यहरूका अनुसार मचाडोको संघर्ष "राजनीतिक शक्ति प्राप्तिको होइन, जनताको स्वतन्त्रताको लागि गरिएको बलिदान" भएको कारण उनी चयनमा अगाडि परेकी हुन्।

🔹 ‘यो सम्मान सम्पूर्ण भेनेजुएलालीहरूको हो’ — मचाडो

पुरस्कार घोषणा पछि मचाडोले सामाजिक सञ्जाल एक्स (X) मा भावनात्मक सन्देश लेख्दै यो पुरस्कार भेनेजुएलाका जनतालाई समर्पित गरेकी छिन्।

उनले लेखेकी छिन् —

> “सबै भेनेजुएलालीहरूको संघर्षको यो मान्यताले हामीलाई स्वतन्त्रता प्राप्त गर्ने हाम्रो कार्य पूरा गर्न प्रोत्साहित गर्नेछ। आज हामी विजयको संघारमा छौं।”

त्यससँगै उनले अमेरिकी जनता र राष्ट्रपति ट्रम्पलाई पनि कृतज्ञता प्रकट गर्दै लेखेकी छिन् —

> “हामी राष्ट्रपति ट्रम्प, अमेरिकाका जनता, ल्याटिन अमेरिकाका जनता र विश्वका प्रजातान्त्रिक राष्ट्रहरूलाई स्वतन्त्रता र लोकतन्त्र प्राप्त गर्न हाम्रा प्रमुख सहयोगीहरूको रूपमा भरोसा गर्छौं। म यो पुरस्कार भेनेजुएलाका उत्पीडित जनता र हाम्रो उद्देश्यको निर्णायक समर्थनका लागि राष्ट्रपति ट्रम्पलाई समर्पित गर्छु।”

🔹 विश्वभरबाट बधाई र प्रतिक्रिया

मचाडोलाई नोबेल पुरस्कार प्राप्त भएपछि विश्वभरका नेताहरू र मानवअधिकारकर्मीहरूले उनलाई बधाई दिएका छन्।

संयुक्त राष्ट्रसंघका महासचिव एन्टोनियो गुटेरेसले मचाडोको संघर्षलाई “सत्य र न्यायका लागि गरिएको अहिंसात्मक क्रान्तिको नजीर” भनेका छन्।

त्यस्तै अमेरिकी विदेश मन्त्रालयले विज्ञप्ति जारी गर्दै मचाडोको दृढता र साहसको प्रशंसा गरेको छ।

🔹 भेनेजुएलाको इतिहासमा नयाँ अध्याय

भेनेजुएलाको राजनीतिक इतिहासमा मचाडो पहिलो महिला नेतृ हुन् जसले नोबेल शान्ति पुरस्कार जितेकी छन्। यो पुरस्कारले केवल उनको व्यक्तिगत उपलब्धि होइन, भेनेजुएलाको स्वतन्त्रता आन्दोलनकै आत्मालाई पुनः जीवित बनाएको टिप्पणी अन्तर्राष्ट्रिय विश्लेषकहरूले गरेका छन्।

राजनीतिक बन्दी, सामाजिक विभाजन र आर्थिक संकटबाट जर्जर भेनेजुएलामा मचाडोको यो सफलता “आशाको दियो” बनेको छ।

🔹 नोबेल समितिको निष्कर्ष

समितिका अनुसार मचाडोको चयनले आगामी पुस्तालाई एक सन्देश दिन्छ —

> “शान्तिपूर्ण प्रतिरोध नै सबैभन्दा शक्तिशाली अस्त्र हो, र स्वतन्त्रताको बाटो कहिल्यै बन्द हुँदैन।”

संक्षेपमा भन्नुपर्दा, मारिया कोरिना मचाडोले जितेको यो नोबेल पुरस्कार केवल एउटा पुरस्कार होइन — यो एक देशको पीडा, प्रतिरोध र पुनर्जागरणको कथा हो।

तानाशाहीको कालो छायामाथि लोकतन्त्रको उज्यालो बल्ब बाल्ने यी महिला नेतृ आज विश्वका लागि साहस र प्रेरणाको प्रतीक बनेकी छन्।

• Jigyasanepal